Μια ιδιαίτερα σημαντική ιστορική περίοδος της Κρήτης και της πρωτεύουσάς της, του Χάνδακα, του σημερινού Ηρακλείου, είναι η κατάκτησή της από τους Βενετούς, η οποία διήρκεσε 450 χρόνια. Κατά τη μακραίωνη αυτή περίοδο η σχέση κατακτητή-κατακτημένου γνώρισε πολλές διακυμάνσεις. Η περίοδος αυτή έληξε με τον Κρητικό Πόλεμο (1645-1669). Η ιδιομορφία που σημειώνεται κατά το χρονικό αυτό διάστημα είναι ότι μόνο τα τρία πρώτα χρόνια του πολέμου (1645-1647) αναλώθηκαν για την κατάκτηση ολόκληρης της νήσου, ενώ τα υπόλοιπα είκοσι ένα (1648-1699) για την πολιορκία της πρωτεύουσάς της, του Χάνδακα. Ο Χάνδακας παραδόθηκε στους Τούρκους τον Σεπτέμβριο του 1669.
Πρόκειται για μοναδικά γεγονότα στην παγκόσμια ιστορία, τα οποία δεν έχουν εκτιμηθεί, όπως θα έπρεπε. Είναι χαρακτηριστικό ότι πολλοί δεν γνωρίζουν ή γνωρίζουν ελάχιστα για την συγκεκριμένη ιστορική περίοδο. Πρόκειται για έναν πόλεμο πανευρωπαϊκό, σκληρότατο και μακροχρόνιο, στον οποίο αναμετρήθηκαν δύο διαφορετικοί κόσμοι: η χριστιανική Δύση και η μουσουλμανική Ανατολή.
Το βιβλίο αναφέρεται όχι μόνο στα πολεμικά γεγονότα και στην αντίσταση του κρητικού λαού, αλλά και στη διαμόρφωση της κρητικής κοινωνίας επί βενετοκρατίας, στις δοκιμασίες που υπέστη ο κρητικός λαός, όπως οι σεισμοί, οι επιδημίες, οι πειρατικές επιδρομές αλλά και στη μεγάλη κρητική αναγέννηση που επήλθε στην παιδεία, στη λογοτεχνία, στις τέχνες και στη ζωγραφική, η οποία μετά το 1669 μεταλαμπαδεύτηκε κυρίως στα Επτάνησα αλλά και στη Βενετία. Πρόκειται για μία ιστορική περίοδο που οφείλουν να γνωρίζουν όχι μόνο οι Κρήτες, αλλά όλοι οι Έλληνες, γιατί αφορά την ιστορία της πατρίδας μας.
Δεν πρέπει να λησμονούμε την προσφορά, την δράση και τα επιτεύγματα της «Εταιρείας Κρητικών Ιστορικών Μελετών» και της «Βικελαίας Δημοτικής Βιβλιοθήκης» Ηρακλείου, καθώς και τους αείμνηστους πανεπιστημιακούς δασκάλους Θεοχάρη Δετοράκη, Νικόλαο Παναγιωτάκη, Στυλιανό Αλεξίου, την ιστορικό και ακαδημαϊκό Χρυσούλα Μαλτέζου και άλλες λαμπρές προσωπικότητες, που συνειδητοποιώντας την μακρά ιστορική πορεία του νησιού μας, την καίρια σημασία του πολιτισμού, των μνημείων και των έργων που δημιουργήθηκαν στην Κρήτη, εργάστηκαν με γνώση, μεθοδικότητα και πάθος διαμορφώνοντας τα θεμέλια του παρόντος και του μέλλοντος στους τομείς της Αρχαιολογίας, της Ιστορίας και των Κρητολογικών Σπουδών.
Θα ήθελα να κλείσω τον πρόλογο του βιβλίου με τα λόγια του αείμνηστου πανεπιστημιακού μας δασκάλου Θεοχάρη Δετοράκη:
Απευθύνω στους συμπατριώτες μου και ιδιαίτερα στους νέους μια παραίνεση: να αγαπούν την Κρήτη και να διαφυλάξουν το ύφος και το ήθος της. Ο ευλογημένος αυτός και μαρτυρικός τόπος αξίζει όλη την αγάπη μας. Είναι ένα ανεξόφλητο χρέος στις φυσικές καλλονές του, στην πολιτιστική προσφορά του, τους ποταμούς των αιμάτων και των δακρύων των ατελεύτητων περιπετειών του, στην υπερηφάνεια και στο πείσμα του.
Μαρία Καραγεωργάκη
Από τον Πρόλογο του βιβλίου
Μπορείτε
να διαβάσετε το βιβλίο ή να το κατεβάσετε πατώντας τον αντίστοιχο
σύνδεσμο:
https://www.openbook.gr/i-istoria-tis-venetokratoymenis-kritis-1204-1669
σύμφωνα με την ακόλουθη άδεια Creative Commons:
CC BY-NC-ND 4.0 Αναφορά Δημιουργού - Μη Εμπορική Χρήση - Χωρίς Παράγωγα